Een ANPR-camera is een camera die kentekens leest. ANPR staat voor Automatic Number Plate Recognition, automatische kentekenplaatherkenning. In Nederland gebruikt de politie ze om kentekens te vergelijken met een bestand, gebruikt het Openbaar Ministerie (OM) kentekenherkenning bij trajectcontroles en zet Rijkswaterstaat tijdelijke camera's in voor verkeersonderzoek. Een flitspaal is het niet: voor snelheid zet het OM flitspalen en trajectcontroles in. Hieronder lees je wat de politie zelf over ANPR schrijft, waar de camera's staan en hoe lang gegevens bewaard blijven.
Wat is een ANPR-camera en hoe werkt hij?
Volgens de politie registreert een ANPR-camera het kenteken samen met de locatie, het tijdstip en een foto van het voertuig. De foto dient om te controleren of het kenteken goed is gelezen. De automatische herkenning van merk, model en kleur is daarbij ondersteunend. De gelezen kentekens worden automatisch vergeleken met kentekens in een bestand van voertuigen die met het oog op de politietaak aandacht nodig hebben. Komt een kenteken overeen, dan volgt een melding en kan de politie actie ondernemen. Welke actie dat is, hangt af van de reden waarom het kenteken in het bestand staat.
De politie mag ANPR gebruiken voor haar taak, het handhaven van de rechtsorde en hulp bieden. Voorbeelden die ze noemt: het opsporen van een vermist persoon, het aanhouden van verdachten in een heterdaadsituatie en het tenuitvoerleggen van een vonnis. De officier van justitie moet akkoord geven voor de inzet.
Waar staan ANPR-camera's?
De politie onderscheidt drie soorten:
- Vaste camera's die voor onbepaalde tijd worden geplaatst, op palen en portalen naast of boven de (snel)weg.
- Flexibele camera's voor een afgebakende periode, bijvoorbeeld voor een lopend opsporingsonderzoek.
- Mobiele camera's in politievoertuigen of los op een statief, zonder vaste aansluiting maar met een accu.
Voor een vaste camera moet het gaan om een locatie met een bepaald risico, intensieve verkeersstromen, een specifieke functie of bekende strafbare feiten. Het OM toetst of de plaatsing niet te zwaar is voor het doel en of er niet te veel camera's bij elkaar staan. Het cameraplan voor vaste camera's wordt per kwartaal vastgesteld en in de Staatscourant gepubliceerd; de politie zet het plan voor het derde kwartaal van 2026 op haar pagina. Het plan voor flexibele camera's verschijnt eens per paar jaar. Op haar ANPR-pagina's publiceert de politie geen kaart met alle camera's.
Wat gebeurt er met de gegevens?
ANPR-gegevens zijn persoonsgegevens, want een kenteken is herleidbaar naar de houder. De politie verwerkt ze volgens de Wet politiegegevens. Kentekens die niet overeenkomen met een kenteken in een bestand, worden doorgaans direct uit het systeem gewist.
De politie heeft wel de bijzondere bevoegdheid om alle kentekengegevens vast te leggen en te bewaren. Die zogenoemde passagegegevens mogen maximaal 28 dagen worden opgeslagen en alleen onder strikte voorwaarden worden bevraagd: bij de opsporing van een misdrijf waar vier jaar of meer gevangenisstraf op staat, of bij het aanhouden van een voortvluchtige verdachte van zo'n feit, en alleen op bevel van de officier van justitie. Bij een bevraging worden de voorruiten van zichtbare voertuigen op de overzichtsfoto automatisch geblindeerd.
ANPR bij een trajectcontrole
Een trajectcontrole gebruikt ook kentekenherkenning, maar met een ander doel. Volgens het OM registreren de camera's op meerdere meetpunten langs de weg ieder voertuig; de tijd tussen twee meetpunten geeft aan hoe hard er is gereden, en de kentekenhouder krijgt bij te hard rijden een boete thuis. De politie schrijft dat deze camera's van het OM zijn, niet van de politie, en dat de foto's worden gewist als je niet te hard reed. In het artikel over hoe een trajectcontrole je gemiddelde meet staan de regels van het OM per sectie.
In Vlaanderen meet een trajectcontrole volgens het Agentschap Wegen en Verkeer (AWV) de gemiddelde snelheid met nummerplaatherkenning (ANPR). Rijd je gemiddeld te snel, dan stuurt het systeem je gegevens door naar de federale politie. Zodra een trajectcontrole is geïnstalleerd, werkt ze non-stop, en de camera's kunnen volgens AWV ook voor allerlei politiedoeleinden worden gebruikt, zoals het opsporen van voertuigen. Ze kunnen ook geseinde wagens en pechstrookrijders detecteren.
ANPR voor verkeersonderzoek
Rijkswaterstaat registreert met speciale tijdelijke camera's soms kentekens om verkeersstromen te onderzoeken, bijvoorbeeld voor reistijden en ritfrequenties. Het kenteken wordt samen met tijdstip en locatie in een bestand opgeslagen en verwijderd zodra het niet meer nodig is. Snelheidsovertredingen en voertuigkenmerken zijn volgens Rijkswaterstaat niet relevant voor een verkeersonderzoek en worden niet geregistreerd. Zulke camera's staan meestal een tot twee weken langs de weg. Meer over camera's langs de snelweg lees je in camera's op de snelweg.
Wat BlitzBuddy hiermee doet
In Nederland en België waarschuwt BlitzBuddy voor vaste flitspalen, roodlichtcamera's en trajectcontroles. ANPR-camera's van de politie en de tijdelijke camera's van Rijkswaterstaat horen niet bij wat BlitzBuddy toont. Wat de wet over een app met flitslocaties zegt, met de wetsartikelen, staat in flitsmelders en de wet per land. Een overzicht van alle soorten staat in het artikel flitsers in Nederland, en meer bij flitsers en camera's.
Bronnen
- Politie, Wat is ANPR?
- Politie, Hoe werkt ANPR?
- Politie, Waar staan ANPR-camera's?
- Politie, Waarvoor mag ANPR worden gebruikt?
- Politie, Hoe gaat de politie om met ANPR-gegevens?
- Politie, Zo houdt de politie snelheidscontroles
- Openbaar Ministerie, Trajectcontroles
- Rijkswaterstaat, Wat doet Rijkswaterstaat met camerabeelden?
- Agentschap Wegen en Verkeer, Trajectcontroles
Bronnen gelezen op 11 oktober 2026.
Veelgestelde vragen
Wat is een ANPR-camera?
ANPR staat voor Automatic Number Plate Recognition, automatische kentekenplaatherkenning. Volgens de politie zijn ANPR-camera's bedoeld voor de herkenning van kentekens van voorbijrijdende voertuigen.
Hoe lang bewaart de politie ANPR-gegevens?
Kentekens die niet overeenkomen met een kenteken in een bestand worden doorgaans direct gewist. De politie mag passagegegevens maximaal 28 dagen opslaan en alleen onder strikte voorwaarden bevragen.
Waar staan ANPR-camera's?
Op palen en portalen naast of boven de weg, in politievoertuigen of op een statief. De politie publiceert het cameraplan voor vaste ANPR-camera's per kwartaal in de Staatscourant.
Meet een ANPR-camera mijn snelheid?
Een ANPR-camera leest kentekens. Bij een trajectcontrole wordt kentekenherkenning wel gebruikt om je gemiddelde snelheid tussen meetpunten te bepalen, volgens het OM in Nederland en AWV in Vlaanderen.
